Zo maak je duurzamere keuzes in de supermarkt

Tussen de etiketten en de keuzes

In de supermarkt liggen duizenden producten op je te wachten. Je wilt graag duurzaam kiezen, maar waar begin je? Kies je voor biologisch of lokaal? Plantaardig of fairtrade? Het lijkt soms alsof je een expert moet zijn om groen boodschappen te doen, maar dat is gelukkig niet zo. Met wat eenvoudige inzichten maak je al snel bewustere keuzes.

Duurzaam boodschappen doen begint bij planning. Door een weekmenu te maken en je boodschappenlijstje af te stemmen op wat je echt nodig hebt, voorkom je voedselverspilling. Je grijpt minder snel naar impulsproducten, en weet precies wat je in huis hebt. Dat scheelt geld én afval.

Kies wat het seizoen je geeft

Een van de makkelijkste en meest duurzame keuzes is: koop seizoensgebonden en zoveel mogelijk lokaal. Groenten en fruit uit het seizoen hebben vaak minder transport, minder energie-intensieve teelt (zoals verwarmde kassen), en zijn doorgaans goedkoper. In de lente zijn dat bijvoorbeeld asperges, spinazie en aardbeien. In de winter kies je eerder voor boerenkool, pompoen of appels uit eigen land. Je kunt online makkelijk tabellen vinden met wat er per maand in seizoen is.

Bij veel supermarkten kun je tegenwoordig ook de herkomst van producten zien. Kies voor Nederlandse of Europese producten in plaats van goederen die de halve wereld over zijn gevlogen. En als je écht lokaal wilt kopen, ga dan eens naar een boerenmarkt of sluit je aan bij een voedselcoöperatie. Daarmee steun je ook lokale producenten die vaak duurzamer werken.

Plantaardig doet wonderen

De meeste impact kun je maken door minder dierlijke producten te kopen. De productie van vlees en zuivel zorgt voor veel uitstoot, waterverbruik en ontbossing. Dat betekent niet dat je meteen veganistisch hoeft te leven, maar elke plantaardige maaltijd telt. Probeer eens een week lang vegetarisch te eten, of vervang één maaltijd per dag door een plantaardige variant.

Er zijn tegenwoordig volop smakelijke alternatieven: van havermelk en sojayoghurt tot plantaardige burgers, tofu, tempeh of bonengerechten. Veel van deze producten zijn rijk aan eiwitten en voedingsstoffen en kunnen vlees prima vervangen in je favoriete recepten.

Verpakking, keurmerken en bewust kiezen

Plastic is een groot probleem in de supermarkt. Van verpakte komkommers tot voorgesneden appels in plastic bakjes – vaak is het niet nodig. Door bewust te kiezen voor onverpakte producten, en herbruikbare zakjes of bakjes mee te nemen, kun je al snel een hoop plastic besparen. Sommige supermarkten zijn daar steeds beter op ingesteld, en bieden zelfs herbruikbare verpakkingsopties aan.

Ook keurmerken kunnen je helpen bij het maken van een bewuste keuze. Biologisch betekent vaak minder pesticiden en meer aandacht voor biodiversiteit. Fairtrade garandeert betere arbeidsomstandigheden voor boeren en arbeiders in ontwikkelingslanden. Rainforest Alliance en UTZ richten zich op duurzame landbouw. Hoewel geen enkel keurmerk perfect is, bieden ze een goede richtlijn voor een verantwoorde keuze.

Minder verspillen, meer gebruiken

Voedselverspilling is één van de grootste milieuproblemen. Nederlanders gooien jaarlijks gemiddeld tientallen kilo’s eten per persoon weg. Door slim te plannen, goed te bewaren en creatief te koken met restjes, voorkom je dat eten verloren gaat. Maak bijvoorbeeld soep van overgebleven groenten, of een curry van wat je nog in de koelkast vindt.

En heb je per ongeluk toch te veel gekocht? Vries het in of deel het met buren. Er bestaan ook handige apps zoals Too Good To Go waarmee je voedsel van supermarkten of restaurants kunt redden.

Duurzame keuzes worden steeds normaler

Het goede nieuws is: duurzaam boodschappen doen wordt steeds makkelijker. Er komen meer biologische producten in het schap, plantaardige alternatieven zijn betaalbaarder, en supermarkten maken stappen richting minder plastic. Door je bewust te worden van je keuzes aan het boodschappenwagentje, geef je een krachtig signaal af. En je draagt bij aan een voedselsysteem dat beter is voor mens, dier en planeet.

Bedenk: elke euro die je uitgeeft, is een stem voor het soort wereld dat je wilt. En dat maakt jouw karretje misschien wel het groenste gereedschap dat er is.